x

Szparagi: trzy sposoby na to, by poczuć wiosnę

Kategoria: Karta - dania    10.05.2021

Jak i z czym najlepiej podawać szparagi? Dlaczego azjatycki sos sojowy pasuje do nich niemal tak dobrze jak gęsty sos holenderski? Dzięki nauce poznaliśmy odpowiedzi na te pytania oraz najlepsze połączenia smaków, które ożywią wiosenno-letnie szparagowe menu.

Szparagi. Zdjęcie: Shutterstock.com
Szparagi. Zdjęcie: Shutterstock.com
Pojawiają się nagle i szybko znikają – sezon na szparagi rozpoczyna się w połowie kwietnia i kończy z początkiem lipca. Niewiele warzyw potrafi dorównać w smaku szparagom. Są jednocześnie słodkie i wytrawne, mięsiste i chrupiące, soczyste i kruche. Niestety, ta charakterystyka dotyczy tylko tych pędów, które zostały odpowiednio przygotowane. Podpowiadamy więc, jak się za nie zabrać!

Jedna roślina, dwa produkty
Zarówno zielone, jak i białe szparagi są tą samą rośliną. Biały wariant zawdzięcza swoją barwę temu, że wyrasta bez dostępu do światła. A to skutkuje tym, że w pędach nie zdąży wytworzyć się chlorofil. Różnica, wbrew pozorom nie dotyczy jednak tylko wyglądu. Białe szparagi mają nieco inny, lekko goryczkowy smak, ale bardziej mięsistą strukturę. Ta informacja przyda nam się przede wszystkim podczas komponowania konkretnych dań.

Szparagi białe najczęściej łączymy z bułką tartą, jajkiem, dojrzewającą szynką lub sosem beszamelowym albo serowym. Wariant zielony dobrze komponuje się także z oliwą, sokiem z cytryny i gruboziarnistą solą. Warzywa te mogą ujawnić prawdziwy kulinarny potencjał także w nieco bardziej złożonych połączeniach. Aby to zrozumieć, musimy jednak na chwilę zamienić kucharski fartuch na laboratoryjny kitel.

Co mają wspólnego szparagi z komarami?
Holenderscy naukowcy z Uniwersytetu w Wageningen pochylili się nad tym zagadnieniem i stworzyli mapę szparagowych aromatów, uwzględniając najważniejsze substancje zapachowe, ich stężenie oraz wzór chemiczny.
I

tak, na przykład, za aromat określany jako „grzybowy” odpowiada w szparagach 1-okten-3-ol. Notabene, substancja ta faktycznie występuje w grzybach jadalnych oraz, m.in. w ludzkim pocie. Oprócz charakterystycznego zapachu posiada także zdolność przyciągania owadów, głównie komarów. Poza grzybami i potem, aromat ten występuje także w melisie lekarskiej. Posługując się odkryciami naukowców możemy więc łatwiej zrozumieć połączenia smaków, w których szparagi smakować będą najlepiej.

Pomarańcze i grzyby: po azjatycku

Szparagi po azjatycku. Zdjęcie: Shutterstock.com
Szparagi po azjatycku. Zdjęcie: Shutterstock.com
Pierwsza, istotna z punktu widzenia kucharzy grupa zapachów, które znajdziemy w szparagach obejmuje: aromat grzybów, aromat ziemisty oraz pomarańczowy. Ten ostatni, trans-2-heksenal znajdziemy w owocach, takich jak jabłka i przede wszystkim właśnie pomarańcze. To, w połączeniu z nutami sosu sojowego, daje nam odpowiedź na pytanie, dlaczego szparagi tak dobrze komponują się ze smakami Azji.

Zielone szparagi możemy więc zamarynować z dodatkiem soku pomarańczowego, sosu sojowego i zielonej cebulki. Po marynowaniu przez minimum 30 minut, warzywa grillujemy lub smażymy na średnim ogniu, aż się zrumienią.

A co z innymi połączeniami smaków? Szparagi dobrze odnajdą się jako składnik udonu, ramenu grzybowego, będą także stanowiły dobry dodatek do łososia w sosie teriyaki lub smażonej wołowiny stir-fry z dodatkiem startej skórki pomarańczowej.  

Masło i jajka: po europejsku

Szparagi z jajkami. Zdjęcie: Shutterstock.com
Szparagi z jajkami. Zdjęcie: Shutterstock.com
Zawartość związków siarki w szparagach sprawia, że dobrze łączą się też z jajkami, tak gotowanymi, smażonymi, jak i w formie emulsji oraz sosów. Kremowe żółtka rozlewające się na sprężyste i miękkie szparagi oraz chrupiąca po przełamaniu bagietka – takie połączenie brzmi jak śniadanie idealne, ale możemy je nieco ulepszyć.

Maślane (2-etylo-3,5-dimetylopirazyna) i ziemiste nuty szparagów dobrze połączą je na przykład z twardym dojrzewającym serem. Ważne jednak, by ser stanowił dodatek w niewielkiej ilości, by nie zdominował dania. W jaki sposób to zrobić?
– Smak możemy podkreślić długo dojrzewającymi serami. Po posypaniu szparagów, pod wpływem ciepła ser sam uwolni swoje smaki – radzi Wojciech Kaza, szef kuchni w Bursztynowa Bistro w Warszawie.

Liście i orzechy: wersja wegańska
Ostatnia istotna grupa zapachów, które odnajdujemy w szparagach może być scharakteryzowana jako aromaty zielone i ziołowe: trawa, koperek, brokuły, czy nawet kapusta. W połączeniu z nutami orzechowo-maślanymi (2-etylo-3,5-dimetylopirazyna), które również odnajdziemy w białych i zielonych pędach, szparagi ożywią wiele wiosennych, wegańskich i wegetariańskich sałatek.

– Można z nich przygotować sałatkę lub nawet zjeść je solo. Ja jestem zmęczona zimą, więc pewnie dorzuciłabym do nich wszystko co zielone, co tylko udałoby mi się znaleźć. Połączyłabym je ze świeżą sałatą, liśćmi botwinki, jakimś cytrusowym dressingiem, może dorzuciłabym trochę fasolki edamame, która doda do całości trochę białka. Żółte buraki mogłyby tu kolorystycznie super pasować – mówi Dominika Targosz, szefowa kuchni i ambasadorka projektu Chefs For Change.

Do tak przygotowanej sałatki możemy dodać też podprażone orzechy laskowe, a dodatek spaghetti w prosty sposób przerobi sałatkę w pożywne danie obiadowe. Co ważne, nie musimy w tym przypadku trzymać się konkretnych połączeń i ścisłych przepisów.

Z owocami
Szparagi, o ile tylko poprawnie przygotowane, dobrze połączą się z owocami.
– Proponowałbym wcześniej szparagi zblanszować i później grillować. Wrzucamy je do gorącej osolonej wody, blanszujemy, potem przerzucamy do wody z lodem. Na koniec warto je zgrillować. Często spotykam się z tym, że ludzie zawijają szparagi na grillu w folię aluminiową. W ten sposób sprawiamy, że tracą one cały swój urok, sprężystość, chrupkość – wyjaśnia Wojciech Kaza.
Tak przygotowane szparagi możemy więc wykorzystać jako bazę dla bardzo wielu, nie tylko wymienionych już połączeń. Wiosna w kuchni i obfitość świeżych warzyw sprzyja kulinarnym eksperymentom, warto więc samu zweryfikować, które połączenia odpowiadać nam będą najbardziej.

Autor tekstu: Przemysław Ziemichód
O AUTORZE
Przemysław Ziemichód
Dziennikarz i bloger kulinarny z ponad dziesięcioletnim stażem, specjalizujący się w tematyce alkoholi. Publikował m.in. w Polsce Times, Gazecie Krakowskiej, Naszemiasto.pl, Zwierciadle, Gotujmy.pl, Polki.pl, Cookmagazine.pl. Prowadzi podcast o alkoholach Strefa Wolnocłowa oraz blog Foodiesworld.pl

Zobacz także

Sezonowe menu: rozgrzewające zupy

Karta dań zmieniająca się wraz z porami roku staje się już standardem. Nic dziwnego, bo w czasie zbiorów produkty bazowe są smaczniejsze i tańsze, a goście chętnie sięgają po przyrządzone z nich potrawy. Jesień to czas produktów, które świetnie nadają się do przygotowania zup, polewek i gulaszy.

Smak dzikości

Las daje od zarania dziejów naturalnie i dziko rosnące rośliny: runo leśne oraz czyste, zdrowe mięso o dużej zawartości witamin, mikro- i makroelementów.

Fafernuchy, pokuczaj, parzybroda - jak dobrze znacie regionalne smaki?

Fafernuchy najdziwniejszą nazwą lokalnej potrawy - uważa ponad połowa respondentów badania "Polacy i kuchnia regionalna". Tradycyjna kuchnia polska przeżywa odrodzenie - aż 85% rodaków lubi poznawać regionalne potrawy. Nazwy czasem brzmią dziwnie, ale dania są smaczne i nietrudne do zrobienia.

Pełna spiżarnia już nie tylko od święta!

Śliwki kalifornijskie tradycyjnie goszczą w wielkanocnym koszyku zakupowym Polaków. Nie może ich zabraknąć również w tym roku, szczególnie teraz, kiedy na znaczeniu zyskują produkty spożywcze o wszechstronnym zastosowaniu w kuchni i dłuższym terminie przydatności do spożycia.

Chrupiąca sałatka Bakalland najlepszym produktem dla sektora HoReCa

Przedstawiamy nowość w ofercie Bakalland

Mikroliście: rewolucja nigdy nie była smaczniejsza!

Zmiana ma postać niepozornych purpurowych i zielonych listków, które szturmem wdarły się do naszych kuchni i na nasze talerze. Są uprawiane w kontrolowanych warunkach na nowego typu farmach, w pomieszczeniach zamkniętych, bez gleby i sztucznych nawozów. Czy uda im się całkowicie odmienić rolnictwo?

Inne kategorie

Akademia Horeca

Jak budować kartę napojów w restauracji typu fine dining?

Fine dining, jak sama nazwa wskazuje, polega na dostarczeniu gościom restauracji doświadczenia gastronomicznego na bardzo wysokim poziomie.
więcej

Video

Ruch to zdrowie, ale pamiętaj o bezpieczeństwie
Zespół stresu pourazowego – jak zadbać o swoją przyszłość ?
Społeczna odpowiedzialność – myśl o innych
Techniki relaksacji – jak się zregenerować?
Obniżenie nastroju – zrób nowy plan
Lęk przed utratą pracy – jak sobie z nim poradzić?
Konflikty w rodzinie – jak do nich nie dopuścić?
Kontrola – jak jej nie stracić ?
więcej